Çin'in 2021 yılında kripto para madenciliğini yasaklaması sonucu, düşük maliyetli enerji kaynaklarıyla dikkat çeken Kazakistan, hızla ABD'nin ardından dünyanın en büyük ikinci Bitcoin madenciliği merkezi haline geldi. Fakat bu genişleme, ülkenin elektrik altyapısı üzerinde önemli bir yük oluşturdu.
Ekim 2021'de elektrik santrallerindeki sorunlar nedeniyle toplam elektrik üretiminin yaklaşık yüzde 8'inin madencilik faaliyetlerine yönlendirilmesi üzerine devlet, söz konusu sektöre yönelik düzenlemeleri ve denetimleri artırma kararı aldı. Bu süreçte birçok madenci ülkeden ayrılırken, bazı faaliyetler kayıtdışı hale geldi.
Kazakistan yönetimi, yaşanan sıkıntılardan ders çıkararak kripto sektörünü yeniden ülkeye çekmek amacıyla yeni bir düzenleme geliştirmeyi hedefliyor. Yeni imzalanan kararname, vergi teşviklerini, hukuksal çerçevenin netleştirilmesini ve madencilikte alternatif enerji kaynaklarının kullanımını içeriyor.
Bireysel Yatırımcılara Üç Yıl Boyunca Vergi Muafiyeti
Yeni düzenlemelerle Kazakistan vatandaşlarının kripto varlıklarını beyan etmeleri ve bu varlıkları devlet destekli yerel platformlara taşımaları teşvik edilmesi amaçlanıyor.
Böylece dolandırıcılık, kara para aklama ya da lisanssız hizmetlerle bağlantısı olmayan dijital varlık işlemlerinden sağlanan bireysel gelirler için üç yıllık bir vergi muafiyeti sağlanacak.
Ayrıca, Yapay Zeka ve Dijital Gelişim Bakanlığı, üç yılın ardından uygulanmak üzere daha sade bir vergi sisteminin taslağını hazırlama aşamasında. Özel yatırımcılar için son üç yıla dair vergi denetimlerinin kaldırılması da göz önünde bulundurulan düzenlemeler arasında yer alıyor.
Madencilikte Enerji Sorununa Yenilikçi Çözüm
Kazakistan'ın yeni stratejisinde, önceki dönemlerde elektrik şebekesi üzerindeki yükü artıran kripto madenciliğinin yüksek enerji tüketimi için özel bir alan oluşturulmuş durumda.
Kararnamede belirtilen plan, devletin kullanımına ihtiyaç duymayan petrol sahalarındaki yan ürün gazın madencilik faaliyetleri için elektrik üretiminde kullanılmasını öngörüyor. Böylece, madencilik sektörünün enerji ihtiyacı ulusal elektrik şebekesi üzerinde ek bir yük oluşturmadan karşılanmayı hedefliyor.
Yaklaşık 1 Milyon Kripto Cüzdanı Mevcut
Astana Uluslararası Finans Merkezi (AIFC) verilerine göre, Kazakistan vatandaşlarına ait yaklaşık 1 milyon kripto para cüzdanı bulunuyor. Öte yandan, yerel borsalarda kayıtlı kullanıcı sayısı mart ayında 256 bin 900 olarak belirlendi.
Bu iki rakam arasındaki fark, hükümetin lisanslı ve düzenlenmiş platformlara çekmeye çalıştığı önemli bir yatırımcı kitlesinin mevcut olduğunu gösteriyor.
Sektörden Teşviklere Temkinli Destek
Binance Kazakistan Genel Müdürü Nurkhat Kushimov, vergi teşviklerinin kullanıcıları lisanslı ve denetimli platformlara yönlendirebileceğini ve bu durumun piyasaya olan güveni artırabileceğini ifade etti.
Kazakistan Fintek, Yapay Zeka ve Kripto Endüstrisi Birliği Başkanı Bakhytzhan Kenzhebayev ise vergi indirimlerinin belirsizlikleri azalttığını, ancak bunun tek başına yeterli olmayacağını vurguladı. Kullanıcıların platform tercihlerinde likidite, itibari para yatırma ve çekme kolaylığı gibi faktörlerin de dikkate alınması gerektiğini söyledi.
Kazakistan Blokzincir ve Dijital Madencilik Birliği Başkanı Daniyar Mubarakov, sunulan teşvikleri olumlu bulurken, üç yıllık muafiyet döneminin ardından vergilerin hızla artması durumunun girişimciler açısından belirsizlik yaratabileceğini belirtti.
Hedef Düzenlenmiş Bir Kripto Pazarı
Kazakistan, Birleşik Arap Emirlikleri, Hong Kong ve Singapur gibi merkezlerde uygulanan kripto teşvik modellerini takip ederek, kayıtdışı ekonomiyi azaltmayı ve dijital varlık piyasasını düzenlenmiş bir altyapı üzerinden geliştirmeyi amaçlıyor.
Ayrıca, yeni düzenlemeler, Kazakistan'ın enerji krizinin ardından kaybettiği uluslararası kripto madenciliği ağırlığını yeniden kazanma çabasının bir parçası olarak önem arz ediyor.