Göreve başladıktan sonra konuyla ilgili açıklamalarda bulunan Adalet Bakanı Akın Gürlek, "IBAN mağdurlarından bana mesajlar geliyor. Sosyal medyada sürekli gündem haline getiriyorlar. Bu durumu inşallah 12. pakete dahil etmeyi düşünüyoruz" dedi.
50 BİN KİŞİ CEZA ALDI
Banka hesaplarının dolandırıcılık amaçlı kullanımına bağlı olarak, Türk Ceza Kanunu'nun 158’inci maddesi (nitelikli dolandırıcılık) çerçevesinde hakkında işlem yapılan şahıs sayısının 300 bine yakın olduğu öngörülüyor.
Bu kapsamda, oldukça fazla sayıda dosya, bilişim sistemleri aracılığıyla gerçekleştirilen dolandırıcılık suçlarını içeriyor.
Adalet Bakan Yardımcısı Niyazi Acar, 2025 yılı itibarıyla Meclis komisyonuna yaptığı açıklamada, bilişim sistemi üzerinden dolandırıcılık sebebiyle açılan kamu davası sayısının 291 bin 379 olduğunu bildirmişti. Bugün itibarıyla bu sayının 300 bini geçtiği tahmin edilmekte.
Bu suç kapsamında ceza alanların sayısının yaklaşık 50 bin olduğu ve bunların bir kısmının cezaevinde bulunduğu ifade ediliyor.
'BİLEREK' VE 'BİLMEYEREK' AYRIMI
Yetkililer, hesap sahiplerinin durumunun her bir dosya bazında değerlendirildiğine dikkat çekti.
Buna göre:
Hileyi bilerek ve menfaat elde ederek hesabını kullandıranlar dolandırıcılık suçundan doğrudan cezalandırılıyor.
Hileyi bilmeyen ancak maddi kazanç sağlayanlar için özel durum değerlendirmesi yapılmakta.
Hiçbir menfaat elde etmediği kanıtlananlar hakkında ise beraat kararı verilebiliyor.
Acar, "Gerçekten önemli ve sorunlu bir konu. Şu an sistemde büyük bir zorluk yaşatıyor. Hesabını kullandıran hileyi biliyorsa yüzde 100 dolandırıcılıktan ceza alıyor, eğer bilmiyorsa ve menfaat sağlıyorsa durumuna özel bir inceleme yapılıyor; adaletin sağlanmasına çalışılıyor, eğer hiçbir fayda sağlamadıysa beraat kararı veriliyor" şeklinde açıklamalar yaptı.
Konu daha önce 11. Yargı Paketi içerisinde de ele alınmış, nitelikli dolandırıcılık suçlarının yargılanmasının ağır ceza mahkemelerinden alınarak asliye ceza mahkemelerine devredilmesi ve bazı dosyaların uzlaşma kapsamına alınması önerilmişti.
IBAN DOLANDIRICILIĞI NEDİR?
Son yıllarda IBAN ve GSM üzerinden gerçekleşen dolandırıcılık olaylarında belirgin bir artış gözlemleniyor. Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2025 yılında yayımladığı açıklamada, en sık karşılaşılan siber suç türleri arasında kimlik avı (phishing), sahte internet siteleri, sosyal mühendislik, fidye yazılımları, kredi kartı ve bankacılık dolandırıcılığı, veri ihlalleri, zararlı yazılımlar, kripto para dolandırıcılıkları, hesap ele geçirme, siber casusluk, çocuklara yönelik siber suçlar, itibar suikastı, şantaj ve bilgi kirliliği gibi suçların bulunduğu ifade ediliyor.
Açıklamada, maddi kazanç vaadiyle kandırılan mağdurların banka ve ödeme hesaplarını başkalarına kullandırmasının ağır hukuki sonuçlara yol açtığı vurgulandı.
Dolandırıcıların hesap sahiplerini ikna etmek için en sık kullandığı ifadeler şu şekildedir:
- "Hesabım bloke oldu"
- "Sadece birkaç gün kullanılacak"
- "Hesap senin, ama sorumluluk bende"
- "Yaptığım iş yasal"
- "Daha önce yakalanan olmadı"
Bu hesaplar aracılığıyla sahte ürün satışı, yatırım dolandırıcılığı, kripto para hileleri, sosyal medya ve WhatsApp üzerinden 'acil para lazım', 'kaza yaptım', 'ödül kazandınız' gibi senaryolar, yasadışı bahis ve kara para aklama, sahte iş ve evden çalışma ilanları, faizsiz krediler ve evlilik kredisi benzeri dolandırıcılık türleri gibi birçok suç işlenmektedir.
ADANA’DAKİ ÖRNEK OLAY
IBAN dolandırıcılığına dair güncel örneklerden bir tanesi Adana’da görüldü. 23 yaşındaki Özlem Develi, arkadaşının "Ben ticaret yapıyorum. Hesaplarım bloke oldu. Kısa bir süreliğine bana IBAN'ını kullandırır mısın?" isteğine olumlu yanıt verdi.
Hakkında açılan davalar sonucunda 4 yıl 5 ay hapis ve 149 bin 960 TL idari para cezası alan Develi’nin, 20 davadan 11’i halen devam etmektedir.
VERGİ VE MASAK SÜRECİ
IBAN kullandırmanın yalnızca hapis cezası ve adli para cezası ile sonuçlanmadığı, aynı zamanda vergi ve kara para konusu açısından da ciddi sonuçları olabileceği belirtiliyor. 5549 sayılı Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Hakkında Kanun'un 15’inci maddesi gereği, banka hesabını başkasına kullandıranlarla ilgili rapor hazırlanarak Mali Suçları Araştırma Kurulu’na (MASAK) iletiliyor.
MASAK’ın incelemesinin ardından Cumhuriyet Başsavcılığı’na suç duyurusunda bulunulabiliyor. Açılan davalar sonucunda, altı ay ile bir yıl arasında hapis ya da beş bin gün kadar adli para cezası verilebiliyor. Ek olarak, haksız kazanç ve vergi durumları için de ilave yaptırımlar uygulanabilir.
Yeminli Mali Müşavir Abdullah Tolu, NTV'ye yaptığı açıklamada, "Hapis ve para cezaları 5549 sayılı Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Hakkında Kanunu'nun 15. maddesinde düzenlenmiştir. Vergi müfettişleri, banka hesaplarını başkasına kullandıran kişiler hakkında gerekli işlemleri yapabilmek adına bir görüş ve öneri raporu düzenleyerek MASAK’a gönderiyor. MASAK, bu rapor çerçevesinde gerekli değerlendirmeleri yaparak, bu suçu işleyenlerle ilgili Cumhuriyet Başsavcılığı’na suç duyurusunda bulunabiliyor. Açılan davalar sonucunda, altı ay ile bir yıl arasında hapis veya beş bin güne kadar adli para cezası verilebiliyor" diye belirtti.
%0 Faizle 75.000 TL'ye Kadar Kredi Fırsatı!
