Katar, savaşın ekonomik sonuçları nedeniyle kamu harcamalarında önemli kısıtlamalara gitmek zorunda kaldı.
Kamu kuruluşlarının bütçeleri, yüzde 30 civarında bir oranda düşürülürken, dış yardımlar için ayrılan fonlama yaklaşık olarak yüzde 85 seviyesinde azalmıştır. Ülkenin 2026 yılı bütçesi, kabaca 61 milyar dolar düzeyinde planlanmıştır.
Eğer bu kriz yılın son çeyreğine kadar devam ederse, 2027 için daha derin kesintiler gündeme gelebilir.
Savaş, Katar’ın temel gelir kaynağı ve önemli ihracat kalemi olan LNG üretimini doğrudan olumsuz etkiledi. İran’ın düzenlediği saldırılar ve Hürmüz Boğazı üzerinden gerçekleşen sevkiyatlardaki aksamalar, LNG gelirlerini keskin bir şekilde düşürdü. Katar ile Kuveyt’in enerji ihracatındaki kayıplar haftalık olarak 1,5 ila 2 milyar dolar arasında bir büyüklüğe ulaşmaktadır.
Öte yandan Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri, Hürmüz Boğazı’nı bypass eden petrol boru hatları ve yükselen petrol fiyatları aracılığıyla kayıplarının bir kısmını telafi edebilmektedir.
IMF'nin öngörülerine göre, Katar ekonomisi bu yıl yüzde 8,6 oranında küçülecek. Bu oran, altı Körfez ülkesi arasında en yüksek daralmayı temsil ediyor. Katar, yaklaşık 500 milyar dolara hükmeden Qatar Investment Authority ve 3,2 milyonluk nüfus yapısıyla savaşın etkilerini az da olsa hafifletecek mali rezervlere sahiptir.
Ancak dış yardımlardaki yüzde 85’lik kesinti, ülkenin uluslararası finansman aktivitelerini önemli derecede kısıtlamakta. Katar, geçtiğimiz yıl BM İnsani İşler Koordinasyon Ofisi’ne 1,5 milyar dolar bağış yaparak en büyük beş bağışçıdan biri haline gelmişti.
Savaşın başlamasından sadece dört gün sonra, İran, Katar'ın Ras Laffan tesisini insansız hava araçları ve füzelerle hedef aldı. Mart ayında gerçekleştirilen ikinci saldırı, LNG ihracat kapasitesini yüzde 17 oranında azaltmış bulunuyor. Hasarın onarım sürecinin beş yıla kadar uzanabileceği ifade ediliyor.
Katar, kayıplarını bir ölçüde ExxonMobil ile ABD'de yürüttüğü 10 milyar dolarlık Golden Pass projesi aracılığıyla telafi etmeye çalışmaktadır. Bu tesis, ilk LNG ihracatını nisan ayında gerçekleştirmiştir.
Savaş öncesinde Katar, North Field doğalgaz sahasında 30 milyar dolarlık bir genişleme projesini yürütmekteydi. Söz konusu proje, ülkenin yıllık LNG üretim kapasitesini 2027 yılına kadar 126 milyon ton seviyesine çıkarmayı amaçlıyor.
Qatar Investment Authority, beklenen gelir artışı öncesinde son beş yılda çalışan sayısını neredeyse iki katına çıkarmış ve yönettiği varlıkları beş yıl içinde iki katına çıkarabileceği öngörüsünde bulunmuştu.
Katar, savaş sona erdiğinde daha fazla LNG ihraç edebilmek amacıyla kapasite artırma çabalarını sürdürüyor.
Bölgedeki bir diğer ülke Bahreyn de zor bir dönem geçiriyor. Ülkenin döviz rezervleri, mart ayındaki 6 milyar dolardan haziranda 2 milyar dolara biraz fazlasına gerilemiş durumda. Kamu borcunun GSYH’ye oranı yüzde 150’ye ulaşan Bahreyn’in, Suudi Arabistan ya da Birleşik Arap Emirlikleri’nden yeni mali yardım alma ihtiyacı gündeme gelebilir.
