Kainerugaba'dan Türk yurttaşlarına yönelik yeni tehdit
Uganda Genelkurmay Başkanı Muhoozi Kainerugaba, sosyal medya aracılığıyla yaptığı açıklamalarla Türkiye'yi tekrar hedef aldı.
Aynı zamanda Uganda'nın Devlet Başkanı Yoweri Museveni'nin oğlu olan Kainerugaba, X hesabında Uganda'daki Türklerle "tüm bağlantılarını kopardığını" ifade ederek Türk vatandaşlarını ülkeyi terk etmeye davet etti. Kainerugaba, Türklerin "eşyalarını toplaması" gerektiğini savundu.
Bu açıklamasının ardından, 18 Eylül'de Uganda'daki Türk Büyükelçiliği önünde büyük bir gösteri talep etti. Gösteri, liderliğini üstlendiği Uganda Yurtseverler Birliği'nin (PLU) Genel Sekreteri ve milletvekili Fadil Twalla'nın yöneteceği açıklandı.
Kainerugaba, "PLU işini doğru yaparsa iyi olur. Bu sefer verdiğim emir değişmeyecek. Aksine, farklı bir şey söyleyen tüm Türk ajanlarını tutuklayacağız," ifadelerini kullandı.
Kainerugaba, Türk yurttaşlarının Uganda'dan ayrılması yönündeki çağrısını içeren paylaşımını sonradan kaldırdı.
Türkiye'ye daha önce de tehditte bulunmuştu
2024 yılından bu yana Uganda Genelkurmay Başkanlığı görevini sürdüren Kainerugaba, daha önce Türkiye'ye yönelik tartışmalı açıklamalarıyla dikkat çekmişti.
Geçtiğimiz nisan ayında, Uganda'nın uzun yıllar Somali'ye askeri destek verdiğini ve bu sayede ülkenin güvenliğine katkıda bulunduğunu öne süren Kainerugaba, Türkiye'nin Somali'deki projeler aracılığıyla ekonomik kazanç sağladığını iddia etti.
Ugandalı general, Ankara'dan 1 milyar dolarlık bir "güvenlik payı" talep ederken, Türkiye'de "en güzel kadın" olarak tanımladığı birisini eş olarak almak istediğini de belirtti. Kainerugaba, bu talepleri karşılanmazsa Uganda'daki Türk Büyükelçiliği'ni kapatacağını ve Türk Hava Yolları (THY) uçuşlarını yasaklayacağını iddia etti.
Yine bu açıklamalarda İsrail'e desteğini de belirten Kainerugaba, İsrail'e 100 bin Ugandalı asker göndermeye de hazır olduğunu ifade etti.
Ankara: Uganda ile Türkiye arasında sorun yok
Kainerugaba'nın ifadeleri, Ankara tarafından önemli bir diplomatik kriz olarak değerlendirilmedi.
AK Parti Sözcüsü Ömer Çelik, daha önceki açıklamalarında Uganda Genelkurmay Başkanı'nın sözlerinin "ne diplomatik ne de siyasi bir anlamı" olduğunu belirterek Türkiye ile Uganda arasında herhangi bir sorun yaşanmadığını vurguladı.
Çelik, Kainerugaba'nın geçmişte diğer ülkelerle ilgili de benzer nitelikte "bağlamı ve zemini olmayan" ifadelerde bulunduğunu belirtti. Türkiye'nin Uganda halkına yönelik tutumunun dostluk ve kardeşlik temelinde olduğunu yeniden ifade etti.
Gerilimin arkasında Ugandalı muhalif iddiası
Afrika medyasında yer alan haberlere göre Kainerugaba'nın Türkiye'ye karşı agresif tutumu, Ugandalı muhalif Fred Lumbuye ile ilgili yaşanan anlaşmazlıkla ilişkilendiriliyor.
Türkiye'de yaşayan blogger Lumbuye hakkında Uganda'da yakalama kararı bulunduğu, Kainerugaba'nın da kendisinin Uganda'ya iade edilmesini talep ettiği iddia ediliyor.
Ankara'nın bu talebe olumlu yanıt vermemesi, Kainerugaba'nın Türkiye'ye yönelik tepkisinin önemli bir nedeni olarak öne sürülüyor.
Beyonce ve Meloni ile evlilik hayalleri
Kainerugaba, sadece siyasi ve askeri meselelerle değil, aynı zamanda sosyal medya üzerindeki sıra dışı çıkışlarıyla da tanınıyor.
Ugandalı general, dünya çapında tanınan şarkıcı Beyonce ile evlenme niyetini ortaya koymuştu. Ayrıca Ekim 2022'de, İtalya Başbakanı Giorgia Meloni ile evlenebilmek için "dünyadaki en güzel inekler" dediği 100 Ankole ineğini vermeye hazır olduğunu ilan etti.
2031 seçimleri için adaylığını açıkladı
Kainerugaba, yakın zamanlarda Uganda'da 2031'de yapılacak devlet başkanlığı seçimlerinde aday olacağını da duyurdu.
52 yaşındaki general, X hesabında yaptığı açıklamada, babası Yoweri Museveni'nin desteğini alacağını ve seçimi %90 oyla kazanacağına inandığını belirtti.
En büyük rakibi kayınbiraderi olabilir
Kainerugaba'nın 2031 seçimlerinde karşılaşacağı en önemli rakiplerden birinin kayınbiraderi Odrek Rwabwogo olabileceği düşünülüyor.
Museveni'nin kızıyla evli olan Rwabwogo, Kainerugaba'ya oranla daha sakin bir siyasi profil sergilemekte ve kendisini reformcu olarak tanımlamaktadır.
Kainerugaba, kayınbiraderinin ekonomi odaklı düşünce kuruluşunu "yasa dışı bir örgüt" olarak nitelendirerek bu derneğin üyelerini tutuklamayla tehdit etti. Ayrıca, Rwabwogo'nun yardımcısının kaçırılması olayını öven bir X paylaşımını da sonradan kaldırdı.
Museveni sonrası ne olacak?
Uganda'yı 1986'dan beri yöneten 81 yaşındaki Yoweri Museveni, Ocak 2026'da yapılacak seçimleri kazanarak görev süresini 2031 yılına kadar uzattı.
Eski bir gerilla lideri olan Museveni'nin, 2031'de tekrar aday olmaması durumunda, oğlu Kainerugaba'nın onun yerine geçeceği ihtimali, ülkenin siyasetinde en çok tartışılan konulardan biri olarak öne çıkıyor.
Uganda'da muhalif politikacıların hapse atıldığı ya da ülkeden çıkmak zorunda kaldığı yönündeki eleştiriler göz önüne alındığında, Museveni sonrası sürecin aile çevresinden bir isme devredilebileceği yönündeki görüşler de gündeme geliyor.
Bu süreçte Kainerugaba'nın Türkiye'ye yönelik açıklamalarının, iki ülke arasında doğrudan ve kurumsal bir diplomatik krizin değil, Ugandalı generalin kişisel ve siyasi çıkışlarıyla şekillendiği düşünülüyor.
