Brent petrolün varil değeri 9 sent düşerek 92,16 dolara gerilerken, ABD türü ham petrol olan WTI 1 sentlik bir artışla 85,02 dolara tırmandı. Her iki petrol sözleşmesi de pazartesi günü %2’nin üzerinde bir kayıp yaşamıştı.
Son dönemde petrol fiyatlarındaki dalgalanmalarda, ABD’nin İran üzerindeki ekonomik baskıyı artırma çabaları etkili oldu. Washington’ın askeri müdahale seçeneklerine yönelmek yerine yaptırımları genişletme kararı, piyasaların Orta Doğu kaynaklı olası arz kesintisi riskini daha düşük fiyatlarla değerlendirmesine yol açtı.
ABD'den İran’a yönelik yaptırım genişlemesi
ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, İran’ın mali kaynaklarını hedef alan yaptırımların artırıldığını duyurdu.
Yeni tedbirler çerçevesinde İran’la ticaret yapan ülkelerin yaptırımlarla karşılaşabileceği ve dolar bazlı finans sisteminden dışlanma tehlikesi taşıdığı ifade ediliyor.
Bessent, yaptırımlardan hangi ülkelerin etkileneceği ve uygulamanın başlangıç tarihine dair bilgi vermezken, bu ülkelere yeni kurallara uyum sağlama süresi tanınacağını belirtti.
Askeri müdahale olasılığı, piyasalardaki fiyatlamaları etkiliyor
ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth, İran’a karşı askeri müdahalenin tamamen dışlandığını söylemese de,Washington’un ekonomik yaptırımlara ağırlık vermesi petrol piyasalarındaki arz korkularını kısmen azalttı.
Bloomberg HT’de yer alan bilgilere göre analistler, piyasalardaki fiyatlamaların ekonomik yaptırımları, askeri müdahaleye göre petrol arzı açısından daha az riskli bir seçenek olarak değerlendirdiğine dikkat çekiyor.
Ancak İran’ın petrol tankerleri üzerindeki kontrolü, fiyatlarda yeni risk primlerinin oluşmasına neden olmaya devam ediyor.
Hürmüz Boğazı'ndaki gerginlik sürüyor
Petrol piyasalarının en önde gelen risk unsurlarından biri Hürmüz Boğazı olarak öne çıkmayı sürdürüyor. İran, savaş öncesi global petrol tüketiminin yaklaşık %20’sinin geçtiği bu stratejik su yolundaki kontrol iddiasını sürdürmekte.
Tahran, pazartesi günü boğaz geçiş kurallarını ihlal ettiği öne sürülen 45 tankerin listesini kamuoyuna sundu. İran, bu gemilere yönelik olarak kargolara el koyma gibi tedbirler alabileceği uyarısında bulundu.
Umman açıklarında tanker saldırısı
Bölgedeki risklerin yalnızca söylem düzeyinde kalmadığına dair yeni bir olay yaşandı.
Birleşik Krallık Deniz Ticaret Operasyonları (UKMTO), salı günü Umman açıklarında bir petrol tankerinin tanımlanamayan bir cisimle saldırıya uğradığını ve kullanılamaz hale geldiğini bildirdi.
Tanker trafiğine ilişkin bu tür olaylar, Orta Doğu’daki petrol arzının kesintiye uğrayabileceği kaygılarını yeniden gündeme getiriyor.
ABD'nin stratejik petrol rezervlerinde kayda değer düşüş
Diğer yandan, ABD’nin stratejik petrol rezervlerindeki azalma devam etmekte.
ABD Enerji Bakanlığı'nın açıkladığı verilere göre, Stratejik Petrol Rezervi’ndeki ham petrol stokları geçen hafta yaklaşık 3,7 milyon varil azalarak 289,7 milyon varile geriledi.
Bu düşüş ile birlikte, ABD'nin stratejik petrol rezervleri Kasım 1982’den bu yana en düşük seviyesine inmiş oldu. Rezervlerdeki azalma, Orta Doğu kaynaklı arz risklerinin tekrar öne çıktığı bir dönemde piyasalarda yakından takip edilen konulardan biri olarak dikkat çekiyor.
