Iran'ın Savaş Yengesi! Avrupa ve Doğu Akdeniz'deki Tehlikeler

ABD ve İran arasındaki yükselen askeri gerilim, artık sadece bölgesel bir sorun olmaktan çıkarak Avrupa'nın güvenliğini tehdit eden geniş bir duruma dönüşüyor.

Financial Times’ın askeri uzmanlara ve istihbarat kaynaklarına dayandırdığı bilgilere göre, Tahran, Washington’ın muhtemel saldırılarına karşı Avrupa’daki ABD askerî varlıklarını doğrudan hedef alma düşüncesini değerlendiriyor.

Misilleme stratejisi: Doğu Avrupa ve Doğu Akdeniz gündemde

İran Devrim Muhafızları Ordusu (SEPAH) ile üst düzey askeri yetkililer, ABD’nin altyapı tesislerine yönelik olası bir tepkisel harekâtında çatışmayı bölge dışına taşıma hazırlıkları yapıyor.

İranlı güçlerin muhtemel misilleme planları arasında şu stratejik hedefler öne çıkıyor:

Bulgaristan (Bezmer Hava Üssü): Geçtiğimiz ay ABD yakıt ikmal uçaklarının kullanımına açılan bu üssün, Güneydoğu Avrupa’daki potansiyel hedefler arasında yer aldığı bildiriliyor.

Kıbrıs (Akrotiri İngiliz Hava Üssü): Mart ayında insansız hava araçlarının (İHA) hedef aldığı bu üs, İngiltere’nin ABD operasyonlarına verdiği destek nedeniyle Tahran’ın radarında kalmaya devam ediyor.

Denizaltı Altyapısı: Çatışmanın daha da derinleşmesi ihtimali göz önünde bulundurulduğunda, Hürmüz Boğazı üzerinden geçen uluslararası iletişim ve internet ağlarını taşıyan denizaltı fiber optik kablolarının hedef alınması olasılığı değerlendiriliyor.

Füzeler ve kapasite sınırları

Royal United Services Institute (RUSI) uzmanlarından Sidharth Kaushal, İran’ın sahip olduğu Shahab serisi orta menzilli balistik füzelerin, Güney ve Güneydoğu Avrupa'daki ABD hedeflerine ulaşabileceğini ifade ediyor.

Ancak uzmanlar, menzilin artmasının füze taşıma gücünü ve vuruş hassasiyetini zayıflatacağını, NATO hava savunma sistemlerinin bu füzeleri engelleme olasılığının da yükseleceğini vurguluyor.

Tahran'ın uzun menzilli operasyon geçmişiyle bölgedeki gerilim durumunun gelişimi şu adımlarla şekillendi:

Diego Garcia: Şubat ayında Hint Okyanusu'ndaki ABD-İngiltere ortak üssüne 4 bin kilometre mesafeden gönderilen füzeler, amacına ulaşamadı.

Türkiye Sınırı: Mart ayında İran’dan fırlatılan balistik füzeler, Türkiye üzerinde NATO hava savunma unsurları tarafından etkisiz hale getirildi.

Ürdün Saldırısı: İran’ın geçen ay Ürdün’deki ABD üssüne yönelik gerçekleştirdiği saldırıda, 3 Amerikan askeri hayatını kaybetti; bu durum uzun mesafeli hassas vuruş yeteneklerinin geliştiğini gösteriyor.

Diplomasi başarısız oldu, şahinler devrede

Hürmüz Boğazı’nın ticaretine yönelik müzakerelerin çıkmaza girmesi, askeri senaryoları ön plana çıkardı.

ABD Başkanı Donald Trump, "İran, boğazda hedef aldığı her gemiye karşılık bir enerji santrali veya köprüyü yok edeceğiz" ifadesini kullanarak Tahran ile planlı bir görüşmenin bulunmadığını açıkladı. Haziran ayında sağlanan geçici anlaşma, tarafların karşılıklı suçlamaları üzerine tamamen çöktü.

İran kanadında ise iç politikada sert görüşlü kişiler iktidarı ele geçirirken, dini lider Ayetullah Mücteba Hamaney, güvenlik organizasyonunun başına eski Devrim Muhafızları Komutanı Mohsen Rezaei’yi atadı.

Tahran yönetimindeki şahin kanat, Washington’un geri adım atmasının tek yolunun "savaşın maliyetini artırmak" olduğunu savunuyor. Bununla birlikte, daha pragmatik isimler gerilimin kontrolden çıkmasından endişe duyuyor.