Fon Değerlendirme Kuralları Değişti! Yatırımcıları Neler Bekliyor?
Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu, son yıllarda önemli bir gelişim gösteren tasarruf finansman şirketlerine yönelik, fonların kullanımına ilişkin kuralları yeniden gözden geçirerek, yüksek tutarlı sözleşme limitlerinde güncellemeler yaptı ve risk birikimini önlemeye yönelik tedbirler aldı.
Kurum, Finansal Kurumlar Birliği Başkanlığı’na ilettiği talimatında, tasarruf fon havuzları ve şirket hesaplarında biriken fonların değerlendirilmesine yönelik seçeneklerin kısıtlanarak, riskli varlıklara yatırım yapılmasının engellenmesini hedefledi. Bunun yanı sıra, bu fonların hızlı bir şekilde likit hale getirilebilecek, görece daha güvenli varlıklarda kullanılmasını amaçlandı.
Bu bağlamda, tasarruf finansman şirketleri, kaynaklarını yalnızca katılım bankalarında açılacak Türk Lirası özel cari hesaplarında, Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından ihraç edilen, altına dayanmayan Türk Lirası cinsi yurt içi kira sertifikalarında (sukuk) veya risk değeri 1 veya 2 olan Türk Lirası cinsinden çıkarılan katılım esaslı yatırım fonlarında değerlendirebilecek. Hem tasarruf fon havuzları hem de şirket hesapları için daha temkinli düzenlemeler getirildi.
Tasarruf fon havuzlarındaki kullanıma kapalı bakiyelerin sınırlandırılması amacıyla, günlük getirisi olmayan bakiyenin, şirketin bir önceki ay sonu itibarıyla hesaplanan tasarruf fon havuzunun binde 2’sini geçmemesi kararlaştırıldı. Ayrıca, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Elektronik Fon Transferi (EFT) sisteminin kapanış saatinin ardından havuza aktarılan tutarların, sonraki gün hesaplamalara dahil edileceği ifade edildi.
"Yüksek tutarlı" sözleşme limitleri 5 milyon liraya yükseldi
Yüksek tutarlı sözleşmelere ilişkin limitler de yeniden belirlendi. Sözleşmelerin "yüksek tutarlı" kategorisine girmesi için belirlenen limit, 2 milyon 509 bin 800 liradan 5 milyon liraya, konut ya da çatılı iş yeri finansmanı sözleşmeleri için ise 6 milyon 274 bin 500 liradan 12 milyon 500 bin liraya artırıldı. Ayrıca, yüksek tutarlı sözleşmelerin toplam tutarının, ilgili dönem kapsamındaki toplam sözleşme değerine oranı yüzde 5 ile sınırlı tutuldu. Bununla birlikte, 1 Ocak 2025’ten itibaren kurulan şirketler için kademeli bir geçiş uygulanarak, bu oranın 30 Haziran 2027’ye kadar yüzde 15, 1 Temmuz-31 Aralık 2027 döneminde ise yüzde 10’a indirilmesine karar verildi.
Kurul, risk birikimini azaltmayı hedefleyerek, gerçek ya da tüzel kişilerle ya da aynı risk grubundaki taraflarla yapılabilecek sözleşme sayısını da kısıtladı. Bu bağlamda, bir birey, aynı tasarruf finansman şirketiyle en fazla bir araç ve bir konut ya da çatılı iş yeri finansmanı sözleşmesi olmak üzere toplam iki sözleşme imzalayabilir.
Yeni düzenlemeler 1 Ekim'den itibaren geçerli olacak
Alınan karar doğrultusunda, kişi veya risk grubu üzerinden sözleşme tutarları da güncellendi. Araç finansmanı için azami sözleşme tutarı 6 milyon 250 bin lira, konut veya çatılı iş yeri finansmanı için ise 62 milyon 500 bin lira olarak belirlenmiştir. Bir kişi veya risk grubuna ait olan tüm sözleşmelerin toplam değeri ise 62 milyon 500 bin lira ile sınırlandırıldı.
BDDK, bu düzenlemelere uyum sağlanabilmesi için şirketlere bir geçiş süresi tanırken, yeni kuralların uygulama tarihini 1 Ekim olarak belirledi.