Türkiye'nin fındık sektöründe yaşanan sorunlar, hem üreticileri hem de tüketicileri tedirgin ediyor. Üretim sırasında artan kayıplar, raf fiyatlarının yükselmesine neden oluyor.
KABUKLU FINDIK FİYATINDA DÜŞÜŞ GÖRÜLÜYOR
Serbest piyasalarda kabuklu fındık fiyatlarında bir azalma gözlemlenirken, market raflarındaki kavrulmuş ve paketlenmiş ürünlerin fiyatlarının artış göstermeye devam etmesi dikkat çekiyor. Giresun'da 2025 yılı içerisinde 350 lira seviyelerine yükselen kabuklu fındık fiyatları, yeni yılla birlikte 100 lira civarında bir düşüşle 250 lira düzeyine geriledi. Ancak, marketlerde kavrulmuş iç fındık fiyatları 1000 liradan başlayarak 1450 liraya ve bazı ürünlerde 1600 liraya kadar çıkabilmekte.
Sektör temsilcileri, serbest piyasadaki fiyatlar ile raf fiyatları arasındaki farkın başlıca nedeni olarak randıman düşüklüğü ve artan üretim maliyetlerini belirtiyor. Geçmiş dönemlerde 500 gram kabuklu fındıktan ortalama 250 gram iç fındık elde edilirken, bu oranın bu yıl yüzde 40 seviyelerine gerilediği ifade ediliyor. Bu durum, raflardaki ürün maliyetlerini doğrudan etkiliyor.
KABUKLU FINDIK FİYATLARI DÜŞMEYE DEVAM EDİYOR
"Randıman düşüşü fındıkta kayıpları artırıyor, bu da fiyatları yukarı itiyor."
Fındık üretiminde katma değer yaratarak tedarik zincirinin her aşamasında faaliyet gösteren Ayhan Akten, Giresun kalite kabuklu fındık fiyatlarının 250-260 lira bandına düştüğünü, levant kalite fındıkta ise fiyatların daha düşük seyrettiğini aktardı. İki kalite arasında ortalama yüzde 20'lik bir fiyat farkı oluştuğunu belirten Akten, bu yıl kalite kaybının en büyük sebeplerinden birinin randıman oranındaki düşüş olduğunu vurguladı. "Kavrulmuş fındıktan elde edilen temiz iç miktarı azaldı. Zar atması, çürük oranındaki artış, nem ve rutubet gibi unsurlar kayıpları artırıyor. Bu da maliyetleri yükseltiyor. Şu an raflarda 1000 lira, 1250 lira veya 1450 lira gibi fiyat aralıklarında fındık görmek mümkün. Ürünün boyutu, randımanı, kalitesi ve görünümü fiyat belirleyici faktörler arasında," dedi.
KAVURMA SONRASI VERİM YARIDA KALDI
Üretim süreci hakkında bilgi veren Akten, kabuklu fındığın kırılması sonrasında doğal bir şekilde ayrıştırıldığını, çürük ve buruşukların temizlendiğini ve ardından kavurma aşamasına geçildiğini açıkladı. Kavurma işlemi sonrasında zar kaybı ve ek ayıklama işlemleri maliyetleri artırdığına dikkat çeken Akten, "Önceden 100 kilo fındık kavurduğumuzda 80 kilo net ürün elde ederdik. Şimdi bu rakam 55-60 kiloya kadar düştü. Sadece kırma ve kavurma aşamasının fabrika maliyeti bile yüzde 35-40 seviyelerine ulaşmış durumda," şeklinde konuştu.
