Faiz İndirimi İçin Gözler Tuna Kaya'da! Canlı Yayında Tarihi Açıkladı
Ekonomist Tuna Kaya, TGRT Haber canlı yayını sırasında piyasalara dair önemli yorumlarda bulundu ve yatırımcılar için dikkate değer değerlendirmeler paylaştı. Kaya'nın konuşmasının önemli noktaları şöyle...
FAİZ İNDİRİMİ TAHMİNLERİ
"Petrol fiyatlarının 90 doların üzerinde seyrettiği bir dönemde, Merkez Bankası'nın faiz indirimi yapmasını beklemiyorum. Bu ay gerçekleşeceğini düşünmüyorum. Ancak 22 Ekim tarihinde bir toplantı var. Bu toplantıda hem petrol fiyatlarında olası bir düşüş hem de Trump’ın seçim sürecine girmesi, ABD’deki seçimlerin yaklaşması ve Orta Doğu'da barış ortamının sağlanma olasılığı oldukça kritiktir.
Bu gelişmelerle birlikte petrol fiyatlarında bir gerileme yaşanması durumunda, Merkez Bankası 22 Ekim toplantısında faiz indirimine gidebilir. Şu an piyasalar bunu fiyatlandırıyor.
Elbette Merkez Bankası'nın alacağı faiz kararından daha fazla önem taşıyan durum, açıklanacak olan politika metnindeki ifadelerin niteliği. Önümüzdeki süreçte Merkez Bankası'nın dezenflasyon sürecinde sıkı para politikası uygulayıp uygulamayacağı önemli bir soru işareti. Eğer burada şahin bir tonla karşılaşılırsa, yılın sonuna kadar faiz indirimi beklentileri rafa kaldırılabilir.
ORTA VADELİ PROGRAM'DA 2029 HEDEFİ
Dün açıklanan Orta Vadeli Program'da, 2029 yılına kadar olan öngörüler yer aldı. Buradan anladığımız kadarıyla, piyasa koşullarına yönelik bir seçim hazırlığı var. Örneğin, ekonomideki büyüme verileri yeniden gözden geçirilip yukarı yönlü revize edildi. Özellikle döviz kurlarında ise, 2027 yılında enflasyon artışı ile döviz artışı arasında bir ilişki olduğuna şahit oluyoruz.
Buna göre, Merkez Bankası’nın 2027 yılında petrol fiyatlarının yüksekte seyretmesi durumunda, seçim öncesi para politikasında bir gevşemeye gideceği görülüyor. Borsa da bu durumu hızlı bir şekilde ele alarak önemli bir yükseliş kaydetti.
Borsa, dünkü işlem gününde %2’ye yakın artış gösterdi. Ayrıca açılışta %1’in üzerinde bir yükseliş meydana geldi.
Seçim tarihinin kesinliği oldukça önemli. Eğer 2027 Kasım’ında gerçekleşirse, borsadaki yükselişin özellikle yıl başından itibaren daha da ivme kazanacağı düşünülüyor. Ancak seçimlerin 2028 yılı Mart ayına veya 2028’in ilk çeyreğine ertelenmesi durumunda, borsadaki büyüme yılı ortalarına kadar sürebilir.
SEÇİM TARİHİ 2028'E SARKABİLİR
Orta Vadeli Program'da yapmış olduğum değerlendirmelere göre, bir belirsizlik söz konusu. Yani seçimlerin kesinlikle 2027 Kasım’ında yapılacağını söylemek zor. 2028 yılına kayma ihtimali mevcut.
Bu çerçevede yatırımcıların daha temkinli olması gerektiğini vurgulamak önemli. Hızla bir faiz indirimi sürecinin başlayacağı, genişlemeci bir para politikası uygulanacağı ve faizlerin düşmesiyle paranın yeni yatırım alanları arayacağı beklentisine kapılmamak gerek.
Borsa, şu an için yatırımcıların ilgisini çeken en önemli alan. Çünkü faiz oranları, borsa açısından hala en büyük alternatif konumunda. Bu nedenle acele etmemek gerekiyor. Özellikle 2027 yılının başındaki gelişmeleri gözlemleyeceğiz.
Eğer seçimler 2027 Kasım’da yapılırsa, borsa yılı Kasım’a kadar oldukça iyi geçirebilir ve sürekli rekor seviyelere ulaşabilir.
Amerikan seçimleri Kasım ayında olacak. Seçim öncesinde beklenmedik bir gelişme olursa, Orta Doğu’da İran ve Amerika arasında bir uzlaşma sağlanır ve Hürmüz Boğazı açılırsa, petrol ve doğalgaz akışı başlar, diğer önemli mineraller de piyasaya girerse, durum değişebilir.
Merkez Bankası’nın özellikle FED’in faiz indirimine gitmesi durumunda, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası yıl sonuna kadar 400, hatta 500 baz puan, yani %5 veya %4 oranında bir faiz indirimi gerçekleştirebilir.
Lakin petrol fiyatları 90 dolar seviyesinde kalmaya devam eder ve mevcut gerilim sürerse, büyük bir indirim olmasa da, düşük oranlarda 100’er baz puanlık indirimler görmemiz mümkün. Örneğin, Ekim ayında %1, sonraki ayda ise başka bir indirim ile mevcut politika faiz oranını %37’den %35 seviyesine çekmesini bekliyorum. Bu düzlemdeki görüşüm bu şekilde.
Ancak muhtemel bir barış görüşmesi veya Orta Doğu'daki gerilimlerin azalması her şeyi değiştirebilir. O durumda, bence seçimler Kasım’da da gerçekleştirilebilir ve Merkez Bankası da faizleri hızla indirmeye başlayabilir. 2027 yılı, borsa açısından büyük bir sıçrama yılı olur.
Donald Trump’tan gelen bir açıklama, özellikle petrol fiyatlarının Amerika için yeniden değerlendirileceğine dair umut veriyor. Trump, 2 doların altında bir fiyat seviyesine inileceğini öne sürdü.
Bu açıklamaların, yaklaşan seçimler sebebiyle yapıldığı ihtimali üzerinde duruyoruz. Kendisi, kamuoyuna güçlü bir mesaj vermeyi hedefliyor olabilir. Fakat tüm bu olasılıkların, büyük ölçüde savaş durumu ile bağlantılı olduğu açık görünüyor.
Burada kritik nokta Trump, ama karşısında bir de İran var. İran, yaşadığı büyük zorluklar sebebiyle bazı garantiler talep ediyor. Trump iyi niyetli olsa da, İran belirli eğilimlere karşı durma hakkını saklı tutuyor. Bu durumu göz önünde bulundurmalıyız.
Trump hedefine ulaşmak isterse öncelikle İran'la bir uzlaşma sağlamalı. Ancak İran da bu noktada bazı tavizler almak istiyor. Çin ve Rusya'nın da bu süreçteki rolü önemli. İran’ın talepleri karşılanmadıkça, savaş durumunun devam etmesi ihtimal dahilinde.
AĞUSTOS AYINDA EN ÇOK KAZANDIRAN YATIRIM ARAÇLARI
Güvenli liman olarak bilinen altın, yine yatırımcısına kazandırdı. Türkiye İstatistik Kurumu tarafından açıklanan verilere göre, Ağustos ayında en çok kazanan yatırım aracı külçe altın oldu. Ayrıca, külçe altın, enflasyon etkisi göz önüne alındığında Ağustos ayında %7,93 oranında kazandırdı.
Peki, diğer yatırım araçlarının durumu neydi? Yapılan haftalık performans değerlendirmelerine göre, külçe altın %7,93'lük bir artışla zirvede yer aldı. Euro %1,34, mevduat ise %1,05 değer kazandı. Bunun yanı sıra, dolar %0,15 ve BIST 100 endeksi %1,13 oranında değer kaybetti.
Son bir yıllık rapor incelendiğinde ise yine en fazla kazananın külçe altın olduğunu görüyoruz. Geçtiğimiz yıl boyunca külçe altın, enflasyona rağmen yatırımcısına %16,49 kazandırmayı başardı. Ancak borsa, yatırımcıların beklediği kazancı sağlayamadı.