Elazığ Haber Ajansı

Dolar Düşerken Enerji Fiyatları Yükseliyor! Arz Krizi Kapıda

Emtia piyasalarında bu hafta farklı dinamikler ön plana çıktı. ABD'nin mali durumu ile ilgili endişeler ve doların değer kaybı değerli metallere olumlu yansırken, Hürmüz Boğazı'ndaki taşımacılık sorunları enerji fiyatlarını yükseltti. Tarım emtialarındaki fiyat değişiklikleri ise hava şartları ve üretimle ilgili risklerden etkilendi.

Küresel piyasalarda haftanın başlangıcında uzun vadeli tahvil faizlerindeki artış ve Orta Doğu'daki gerilimler risk iştahını olumsuz etkiledi. ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi %4,74 seviyesine ulaşırken, 30 yıllık tahvil faizi haftanın ilerleyen günlerinde %5,34'e yükselerek, haftayı %5,28’den kapattı.

ABD Hazinesi, 10-30 yıl vadeli tahvillerde likiditeyi artırmak amacıyla işlem başına geri alım miktarını 2 milyar dolardan en az 4 milyar dolara çıkaracağını duyurdu. Bu durum, uzun vadeli faizlerde kısa süreli bir düşüşe ve dolarda değer kaybına neden oldu.

Dolar Düştü, Emtialar Güç Buldu

Dolar endeksi haftayı %0,8 değer kaybıyla 98,8 seviyesinde sonlandırdı. Bu düşüş, dolar bazında fiyatlandırılan emtialara destek sağladı.

ABD Merkez Bankası'nın (Fed), 28-29 Temmuz tarihlerindeki toplantısına ait tutanaklar, enflasyonun hedeflerin altında kalması durumunda birçok yetkilinin ek sıkılaştırma gerektiğini düşündüğünü gösterdi.

Çin'de 17 Ağustos'ta yayımlanan veriler, Temmuz ayındaki sanayi üretimi ve perakende satışların beklenenin altında kalması ve sabit varlık ile gayrimenkul yatırımlarındaki düşüşün devam etmesi, baz metallere yönelik talep endişelerini artırdı.

Altın Fiyatlarında Hızlı Yükseliş

Değerli metallerde haftanın başındaki tahvil faiz artışları satış baskısı yaratsa da, ABD Hazinesi'nin geri alım kararı sonrasında uzun vadeli faizlerin ve doların gerilemesiyle alım iştahı güçlendi. Altın fiyatları, ABD'nin borçlanma durumu ile ilgili kaygılar ve doların değer kaybı nedeniyle olumlu yönde etkilendi.

Analistler, altın fiyatlarındaki artışın arkasında doların değer kaybının önemli bir etken olduğunu vurguladı. Goldman Sachs analistleri de, makroekonomik belirsizliklere karşı koruma amaçlı altın alım taleplerinin arttığına dikkat çekti.

Banka, Fed'in Temmuz toplantısında faizleri sabit tutmasının ve son ekonomik verilerin faiz artışı beklentilerini zayıflatmasının, New York Ticaret Borsası’ndaki spekülatif ilgiyi ve altın destekli borsa yatırım fonlarına olan talebi artırdığını bildirdi.

Gümüş de yatırım metali olarak altına eşlik etti. Dolar ve uzun vadeli faizlerdeki düşüşün ardından, gümüş altından daha kuvvetli bir yükseliş yaşadı. Tamamlanan haftada değerli metallere yönelik ons bazındaki fiyat artışları platinde %7,5, gümüşte %6,7, altında %5,2 ve paladyumda %2,6 oranında gerçekleşti.

Bakır Geriledi, Alüminyumda Arz Endişeleri Öne Çıktı

Baz metallerde zayıflayan dolar fiyatları destek sağlasa da, Çin'den kaynaklanan talep kaygıları ve metal bazındaki değişen arz durumu karışık bir seyre sebep oldu. Bakır fiyatları, Londra Metal Borsası (LME) depolarında stokların hızla artmasıyla fiziki arz sıkıntısının hafiflemesi ve dünyanın en büyük bakır tüketicisi olan Çin'de açıklanan zayıf ekonomik verilerin talep görünümündeki kaygıları artırması nedeniyle geriledi.

Alüminyum pazarında ise, Körfez bölgesindeki üretim kayıplarına dair arz endişeleriyle şehrin artan ihracatı fiyatlar üzerinde dengelici bir etki yarattı. Çin'de üretim seviyeleri en yüksek noktalara çıkarken, hızlanan yarı mamul ihracatı da, İran savaşı yüzünden Batı piyasalarında yaşanan arz açığını bir ölçüde dengeledi.

Citi analistleri, Çin'de nihai alüminyum talebinin yılın ilk yarısında yatay bir seyir izlediğini, artan üretimin ise ihracat fırsatlarını iyileştirdiğini ifade etti. Tamamlanan haftada baz metallerde tezgah üstü piyasalarda libre bazındaki fiyatlar çinkoda %1,8, nikelde %1,6 ve kurşunda %0,3 artarken, bakırda %0,3'lük bir düşüş yaşandı. Alüminyum fiyatları ise sabit kaldı.

Arz Endişeleri Piyasayı Destekliyor

Petrol fiyatlarında, İran savaşına yönelik diplomatik bir çözüm bulunamaması, ABD Başkanı Donald Trump'ın İran'a destek veren ülkelere ağır ekonomik sonuçlarla karşılaşacakları konusundaki uyarıları ve Hürmüz Boğazı'ndaki düşük seviyelerdeki gemi trafiği önemli rol oynadı.

Boğazdaki gemi trafiğinin savaş öncesi seviyelerin altında kalması arz kaygılarını artırdı. Savaş öncesinde küresel petrol ve petrol ürünleri tüketiminin yaklaşık %20'sine denk gelen sevkiyat miktarı ile dünya sıvılaştırılmış doğal gaz ticaretinin de yaklaşık %20'si bu hattı kullanıyordu. Sevkiyatlardaki aksaklıklar, enerji piyasalarında arz risk priminin yüksek kalmasına neden oldu.

Brent Petrol %5,9 Değer Kazandı

ABD Enerji Enformasyon İdaresi'nin (EIA), ticari ham petrol stoklarının 14 Ağustos itibarıyla sona eren haftada 4,4 milyon varil artarak 428,8 milyon varile ulaştığını belirtmesi, yükselişi kısıtladı. ABD'de etkili olan sıcak hava, klima talebini artırarak elektrik üretiminde doğal gaz isteğini destekledi.

Doğal gaz stokları 16 milyar fit küp arttı, bu artış ise 29 milyar fit küplük beş yıllık ortalamadan düşük kaldı. Bununla birlikte toplam stokların beş yıllık ortalamanın 185 milyar fit küp ilerisinde olduğunu belirtmek, fiyatlardaki artışı sınırladı. Tamamlanan bu hafta Brent petrolün varil fiyatı %5,9 artarken, doğal gazın İngiliz termal birimi fiyatı da %4,5 yükseldi.