Tasfiye Edilen Fonlarda Para Bekleyenler İçin Son Gelişmeler! Ödemeler Ne Zaman?

BURAK BOYOĞLU-İSTANBUL

Sermaye Piyasası Kurulu, 130 farklı yatırım fonunun tasfiye edilmesine dair bir karar aldığında, yatırımcıların bu fonlardaki durumu merak konusu haline geldi.

Şu anda işlemleri durmuş olan fonlarda, yatırımcılar katılma paylarını satma ya da paralarını çekme imkanına sahip değil. Ancak bu durum, tasfiye işleminin fonlardaki paraların tamamen kaybedileceği anlamına gelmiyor. Kritik unsurlardan biri, fonun varlıklarının ne şekilde nakde dönüştürüleceği ve bu sürecin ne kadar zaman alacağıdır.

Sermaye Piyasası Kurulu’nun (SPK) Bulls, Tera, Pusula, Atlas, Hedef, A1 Capital ve Pardus gibi bazı yatırım fonlarını tasfiye sürecine dahil etmesiyle birlikte, bu konuda kesin bir takvim henüz ilan edilmedi. Ancak sektörel kaynaklar, bu sürece dair bilgilerin yakın zamanda netlik kazanacağını belirtiyor.

Fonlardaki paranın akıbeti ne olacak?

Bir yatırım fonuna yaptığınız yatırımda, katılma payınızın karşılığı olarak çeşitli varlıklar bulunuyor. Bu varlıklar hisse senetleri, tahviller, repo ve diğer finansal enstrümanları içerebiliyor.

Dolayısıyla, bir fonun tasfiyesi, yatırımcının sahip olduğu katılma paylarının karşılığındaki varlıkların yok olacağı anlamına gelmiyor. Tasfiye sürecinde, fonun envanterinde bulunan varlıkların belirlenen yöntemle nakde dönüştürülmesi, varsa fonun borç ve giderlerinin karşılanması ve kalan tutarın da katılma payı sahiplerine dağıtılması planlanıyor.

Ödemelerin gerçekleşme zamanı?

Yatırımcılar açısından en önemli soru, ödemelerin ne zaman yapılacağı. Ancak şu anda tüm fonlar için geçerli kesin bir ödeme takvimi belirtilmiş değil.

Tasfiye kararı, fonun portföyündeki tüm varlıkların bir anda satılarak ertesi gün paranın yatırımcıların hesaplarına yatırılması anlamına gelmiyor. Fonların portföy yapıları birbirinden oldukça farklılık gösterdiği için tasfiye süresi de her fon için değişiklik gösterebilir.

Likiditesi yüksek varlıklardan oluşan bir fonun tasfiye süreci daha hızlı ilerlerken, düşük işlem hacmine sahip hisse senetlerinin bulunduğu fonlarda satışların zaman içinde gerçekleştirilmesi gerekebilir.

Tüm hisselerin anında satışı mümkün değil

Tasfiye altındaki fonların en son portföy raporları, bazı hisse senetlerinde büyük pozisyonlar barındırdığını ortaya koyuyor. Örneğin, fonların TEHOL’deki paylarının şirketin toplam dolaşımına oranı yüzde 77,74 seviyesindedir. Benzer şekilde ANELE’de bu oran yüzde 68,14, TRHOL’de yüzde 60,13, OZATD’de yüzde 57,52 ve PEKGY’de ise yüzde 54,68’dir.

Bu denli büyük pozisyonların kısa süre içinde piyasaya sürülmesi, özellikle düşük işlem hacmine sahip hisselerde fiyatların ani düşüşlere neden olabilir. Bu yüzden tasfiye sürecinin dikkatli bir şekilde yürütülmesi, hem fon yatırımcıları hem de piyasa için son derece önemlidir.

Yatırımcıların başvuru yapması gerekli mi?

Mevcut durumda, yatırımcıların ayrıca bir başvuru yapması gerektiğine dair bir prosedür bulunmuyor. Fon yatırımcılarının sahip olduğu katılma payları zaten kayıt altında mevcut.

Tasfiye sürecinde ödemelerin hangi yöntemlerle ve hangi hesaba yapılacağı ise SPK tarafından açıklanacak olan uygulama esasları ile belirlenecek. Bu nedenle, yatırımcıların bağlı oldukları portföy yönetim şirketinden ve SPK’dan yapılacak resmi duyuruları dikkatle takip etmesi faydalı olacaktır.

Her fon aynı yöntemle tasfiye edilmeyebilir

Süreçteki tüm fonların aynı şekilde ilerlemesi beklenmiyor. Portföy yapısı ve varlıkları uygun olan bazı fonlar, farklı bir portföy yönetim şirketine devredilebilir. İncelemeler sonucunda tasfiye dışında alternatif bir yöntem uygulanabilecek fonların da olabileceği düşünülüyor. Böylece, 130 fonun tamamı için belirli bir ödeme tarihi veya tek bir tasfiye yöntemi olduğu söylenemez.

Bankalardaki para piyasası fonları ise farklı

Bu karar sonrasında en fazla kafa karışıklığı, para piyasası fonları etrafında yaşandı. Tasfiye kararı, Türkiye’deki bütün para piyasası fonlarını etkilemiyor.

İşlem kısıtlamaları ve tasfiye süreci, yalnızca belirli portföy yönetim şirketlerinin fonlarıyla sınırlı kalıyor. Diğer yandan, özellikle bankaların iştirakleri olan portföy yönetim şirketlerinin para piyasası fonları, mevcut süreçten etkilenmeden normal faaliyetlerine devam ediyor. Bu noktada yatırımcıların, elinde bulunan fonun hangi portföy yönetim şirketine ait olduğunu kontrol etmeleri önem taşıyor.

Tasfiye altındaki fonların büyüklüğüne dair bilgi

Tasfiye kapsamındaki fonların toplam büyüklüğü ile ilgili henüz kesin bir rakam verilmiş değil. Ancak, son açıklanan fon verilerine dayanarak yapılan tahminler, bu miktarın yaklaşık 800 milyar TL civarında olabileceğini gösteriyor. Ancak, bu rakam kesin bir resmi veri değil.