Mağaza Dünyasında Şok Gelişme! Her Müşteri İçin 4.000 TL'lik Yükümlülük!
Ticaret Bakanlığı, vitrinler, raflar, e-ticaret platformları ve dijital mecralarda sergilenen ürünlerin, haklı bir gerekçe olmadan satışını gerçekleştirmeyen işletmelere yönelik denetimlerini artırdı.
Kamuoyunda "yemleme ve değiştirme" veya "gel-gel taktiği" olarak adlandırılan, tüketicileri ucuz ürünle içeri çekip daha pahalı seçeneklere yönlendiren yöntemler için idari yaptırımlar devreye girecek.
6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun’un 6’ncı maddesine göre, bu kurallara uymayan işletmelere ürünün vergiler dâhil satış fiyatının yüzde 10’u kadar idari ceza uygulanacak. İhlal başına uygulanacak cezanın asgari miktarı ise 3 bin 973 TL olarak belirlenmiştir.
'STOK BİTTİ', 'TEŞHİR ÜRÜNÜ' GEREKÇE OLAMAYACAK
Fiyat rekabetinin yoğun olarak yaşandığı mobilya, elektronik, otomotiv, hazır giyim ve emlak sektörlerinde sıkça karşılaşılan "Az önce satıldı", "Bu sadece teşhir ürünü", "Stoklarımız tükendi" veya "Sistem güncellenmedi" gibi açıklamalar tek başına yeterli bir sebep sayılmayacak.
Bir ürünün satışından kaçınabilmek için belirli koşullar arayacak:
- Ürün üzerinde açıkça "Satılık değildir", "Numunedir" veya "Satılmıştır" ifadesinin bulunması,
- Ürünün açıkça hasarlı olduğunun belgelenmesi.
Bu koşullar sağlanmadığı takdirde, vitrinde veya internette görünen ürünün, belirtilen fiyattan tüketiciye satılması zorunlu hale gelecek. Ayrıca kampanyalı ve sınırlı stoklarla yapılan satışlarda, stok miktarının ve kampanya şartlarının önceden net bir şekilde duyurulması gerekecek.
CEZA, ÜRÜNÜN FİYATINA GÖRE ARTACAK
Uygulanacak ceza sistematiği, ürünün değeri göz önünde bulundurularak belirlenecek. Örneğin; fiyatı 2 bin lira olan bir ürün satılmadığında uygulanacak yüzde 10’luk ceza 200 lira olarak düşünülse de, asgari ceza olan 3 bin 973 TL kesilecektir.
Öte yandan:
- 40 bin TL’lik bir televizyon satılmadığında ceza 4 bin TL’ye,
- 150 bin TL’lik bir mobilya takımında ise 15 bin TL’ye çıkacaktır.
İhlalin birden fazla tüketiciye karşı tekrarlanması durumu söz konusu olduğunda, cezalar her işlem için ayrı ayrı artırılarak uygulanacaktır.
HABER İÇİ BİLGİ KUTUSU (5 SEKTÖR MERCEK ALTINDA)
EN ÇOK SUİSTİMAL EDİLEN 5 SEKTÖR VE YENİ KURALLAR
- Mobilya: Showroom’larda sunulan indirimli ürünler için "sadece teşhir" denilerek müşteri daha pahalı ürünlere yönlendirilemeyecek. Üzerinde "satılık değildir" ibaresi yoksa ürünün satılması zorunlu olacak.
- Elektronik: Kampanyalı ürünlerde "Stok ilk dakikada bitti" ifadesi geçerli sayılmayacak. Stok sınırları açık bir şekilde belirtilmek zorunda.
- Otomotiv: Reklamı yapılan uygun fiyatlı giriş seviyesindeki araçların bayide "satıldığı" iddiasıyla daha yüksek donanımlara yönlendirilmesi yanıltıcı ticari uygulama olarak nitelendirilecektir.
- Giyim: Vitrindeki ürün için "son üründü satıldı" demek mümkün olmayacak. Etiket ile kasa arasındaki fiyatta, tüketici lehine olan etiket fiyatı geçerli olacaktır.
- Emlak: İnternetteki düşük fiyatlı "olta ilanlar" engellenecek; "daire kiralandı/satıldı" denilerek daha yüksek fiyatlı portföy sunulması yaptırımla karşılaşacaktır.
TÜKETİCİ NE YAPMALI?
Uzmanlar, vitrin ile kasa arasında fiyat farklılığı ya da ürünün satılmaması durumunda tüketicilerin raf etiketi, ekran görüntüsü veya ilan görsellerini belgeleyerek e-Devlet üzerinden Ticaret Bakanlığı’na şikâyette bulunabileceklerini belirtmektedir. Uyuşmazlık durumlarında yetkili merciler ise Tüketici Hakem Heyetleri olmaya devam ediyor.