Kış Hazırlıkları Cebinizi Sarsacak! Fiyatlar Uçtu!

Ağustos ayının sonlarına yaklaşırken, evlerde kış dönemine yönelik hazırlıklar hız kazandı. Domates sosu, menemenlik ve közleme malzemeleri ile turşu ve diğer kışlık yiyecekler için alışveriş yapanlar, pazarlarda kasa kasa ürün alarak fiyatları tek tek kontrol ediyor. Ancak durum, geçen yıla göre tüketiciler için pek de umut verici değil. Kışlık hazırlığın temel bileşenlerinden birçoğunda fiyatlar artış gösterirken, özellikle kapya biber, sivri biber ve sarımsaktaki yükseliş dikkat çekiyor.

Türkiye Gazetesi'nden Kaan Zenginli'nin haberine göre; bu yıl sos hazırlıklarında kullanılan domateslerin kilogram fiyatı, pazarlarda çeşidine ve kalitesine bağlı olarak 19-24 lira arasında değişiyor. Geçtiğimiz yıl aynı dönemde domates fiyatları 10-22 lira aralığında seyrediyordu. Fakat hasadın daha yeni başladığı dikkate alındığında domates fiyatlarının sezon içinde nasıl bir seyir izleyeceği belirsizliğini koruyor. Arzın artmasıyla, fiyatların önümüzdeki günlerde düşmesi bekleniyor.

BİBER FİYATLARI YÜKSELİYOR

Kış dönemine yönelik hazırlıklarda dikkat çeken bir ürün ise kapya biber. Geçen yıl kilogram fiyatı 35-45 lira arasında satılan kapya biberin fiyatı bu yıl 59-100 liraya kadar yükseldi. Ortalama fiyatlar göz önüne alındığında artış oranı neredeyse %100’e ulaşmış durumda. Sivri biberde de benzer bir durum söz konusu. Geçen yıl 40-60 lira olan kilogram fiyatı, bu yıl 80-110 lira aralığına tırmandı. Kışlık sos, közleme ve kahvaltılık hazırlıkları için yoğun şekilde kullanılan biberdeki fiyat artışı, domateste beklenen tasarrufu ortadan kaldırıyor. Vatandaşın birkaç kilogram biber alması bile toplam maliyeti önemli ölçüde artırmakta.

KORNİŞONDA DİKKAT ÇEKEN ZAM

Patlıcan da kış hazırlığı açısından önemli bir malzeme. Geçen yıl kilogramı 45-55 lira arasında satışa sunulan patlıcan, bu yıl 35-70 lira seviyesinde satılmakta. Turşuluk salatalıkta ise artış daha belirgin. Geçen yıl 70-110 lira arasında satılan turşuluk salatalık, bu sezon 90-130 lira civarına çıktı. Ortalama rakamlar üzerinden değerlendirildiğinde artış yaklaşık %22 seviyelerine ulaşmış durumda.

SARIMSAK FİYATLARI YÜKSELİYOR

Kış hazırlığının en maliyetli maddelerinden biri sarımsak oldu. Geçen yıl kilogramı 90-120 lira arasında bulunan sarımsağın fiyatı bu yıl 130-220 lira aralığına kadar çıktı. Ortalama fiyatlar üzerinden hesaplandığında artış oranı %70'e kadar yükseliyor. Turşu ve çeşitli soslarda daha az miktarda kullanıldığında bile sarımsaktaki fiyat artışı toplam maliyeti artırıyor. Kalitesine ve çeşidine göre 200 liranın üzerini gören fiyatlar nedeniyle tüketicilerin daha küçük miktarlarda alışveriş yaptığı ifade ediliyor.

FİYAT TABLOSU

Ürün	Geçen yıl	Bu yıl
Domates (sosluk)	12-22 TL	19-25 TL
Kapya biber	35-45 TL	59-100 TL
Sivri biber	40-60 TL	80-110 TL
Patlıcan	45-55 TL	35-65 TL
Turşuluk salatalık	70-110 TL	90-130 TL
Sarımsak	90-130 TL	130-220 TL
Kaya tuzu (1 kg)	80-130 TL	140-220 TL
Cam kavanoz	15-45 TL	20-60 TL
Zeytinyağı	375-550 TL	450-800 TL

PAZAR VE MARKET FİYATLARI ARASINDAKİ FARK

Kış hazırlığı sürecinde yapılan araştırmalar, pazar ve market fiyatları arasındaki farkı gözler önüne serdi. Tazelik ve ürün seçme imkânları nedeniyle çoğu kişi pazardan alışveriş yapmayı tercih etse de, bazı ürünlerin marketlerdeki fiyatları %10-20 oranında daha hesaplı olabiliyor. İlk bakışta bu durum tüketiciler için avantaj gibi görünse de market ürünlerinde kalite endişeleri ortaya çıkıyor. Ancak kışlık hazırlıkta özellikle domates, biber ve patlıcan gibi ürünlerin titizlikle seçilmesi büyük önem taşıyor. Bu sebeple tüketiciler, daha düşük fiyat ile ürünün kalitesi ve tazeliği arasında bir seçim yapmak durumunda kalıyor.

Pazarcılar, kış hazırlığı alışverişlerinde vatandaşların artık kilogram yerine toplam fiyata odaklandığını belirtiyor. Geçmişte birkaç kasa domates, biber ve diğer sebzeleri tek seferde satın alan tüketicilerin, bu yıl daha temkinli davrandığı, özellikle yüksek fiyatlı kapya biber ve sarımsak gibi ürünlerde miktarı azalttığı gözlemleniyor. Bir başka pazarcı ise domateste acele edilmemesi gerektiğini vurgulayarak, “Domates sezonu daha yeni açıldı. Önümüzdeki günlerde ürünler bol olursa fiyatların gerilemesini bekliyoruz. Kış için hazırlık yapacak olanlar biraz sabrederek daha uygun fiyatlarla alım yapabilirler.” şeklinde değerlendirmelerde bulunuyor.

TUZ VE KAVANOZ FİYATLARI YÜKSELİYOR

Kışlık hazırlığın en ekonomik kalemlerinden biri olarak görülen kaya tuzunda da önemli bir artış kaydedildi. Geçtiğimiz yıl kilogram fiyatı 80-130 lira arasında olan kaya tuzunun fiyatı bu yıl 140-220 liraya kadar yükseldi. Ortalama fiyat üzerinden hesaplandığında artış oranı %70 seviyelerine ulaşıyor. Cam kavanozlarda da benzer bir durum söz konusu. Geçen yıl ürünlerin türü ve boyutuna bağlı olarak 15-45 lira arasında değişiklik gösteren cam kavanozların fiyatı, bu yıl 20-60 liraya çıktığı gözlemleniyor. Bu nedenle, tüketicilerin kendi kavanozunu kullanmadığı durumlarda sadece ambalaj maliyeti bile kış hazırlıklarının toplam maliyetini artırıyor.

ZEYTİNYAĞI FİYATLARI ARTIYOR

Kışlık sosların temel bileşenlerinden biri olan zeytinyağında da fiyatlar yükseliş göstermekte. Geçtiğimiz yıl litresi 375-550 lira arasında değişen zeytinyağı, bu yıl 450-800 lira aralığında satışa sunulmakta. Ortalama fiyatlara göre yıllık artışın yaklaşık %35 seviyelerinde olduğu ifade ediliyor. Böylelikle vatandaşın domates, biber ve diğer sebzeleri satın aldıktan sonra sosları için kullanacağı yağ da ciddi bir maliyet kalemi oluşturuyor.