Küresel hisse piyasaları, bu hafta Amerika Birleşik Devletleri'nde enflasyon oranlarının yavaşlama belirtileri göstermesi ve şirketlerin olumlu finansal tablosuna karşın Orta Doğu'daki barış müzakerelerinin belirsizliğinin sürmesiyle dalgalı bir seyir izledi. Bu dönemde, yatırımcıların dikkati ABD Merkez Bankası'nın (Fed) gelecek hafta yayımlanacak toplantı tutanaklarına yöneldi.
Geçtiğimiz hafta ABD'de istihdam verilerindeki daralmayla beraber faiz indirim beklentileri, bu hafta yayınlanan enflasyon verilerinin yavaşlama gösterdiğini ortaya koymasıyla zayıflamaya devam etti.
Çarşamba günü açıklanan verilere göre, Tüketici Fiyat Endeksi Temmuz ayında aylık yüzde 0,1 ve yıllık yüzde 3,4 oranında artış gösterdi ve piyasa beklentileriyle uyumlu sonuçlar elde edildi.
Aylık enflasyon rakamlarının detaylarına bakıldığında, enerji grubundaki fiyatların düşme hızının Haziran ayına göre yavaşladığı fakat bu alandaki düşüş trendinin devam ettiği gözlemlendi. Yıllık enflasyon, son dört aydaki en düşük seviyesine gerileyip, çekirdek enflasyon ise yıllık bazda yüzde 2,5 ile Şubat ayından bu yana en düşük seviyeye düştü.
Cuma günü yayımlanan verilere göre, Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE) Temmuz'da aylık olarak değişmedi, ancak yıllık bazda yüzde 4,7 artarak piyasa öngörülerinin altında kaldı. Üretici enflasyonundaki alt kalemlerde enerji maliyetlerindeki azalışın sürdüğü görülmekte.
Söz konusu verilerin ardından, piyasalarda Fed’in önümüzdeki ay politika faizinde bir değişiklik yapma olasılığı güçlenirken, yıl sonuna kadar faiz artışı beklentileri zayıfladı. Para piyasalarında, Fed'in Eylül'de faiz artırma ihtimali yüzde 50’nin altına düşerken, yıl sonuna dek bir faiz artırımı olabileceği olasılığı da azaldı.
Bu durum, piyasalardaki risk iştahını artırarak New York borsasında tarihi zirve noktalara ulaşılmasına yol açarken, ABD’nin İran’a uyguladığı deniz ablukasının "sonsuz bir süre" devam edebileceği yönündeki haberler piyasalardaki iyimserliği sınırladı.
Fed yetkililerinin açıklamaları da dikkatle izlendi. Cleveland Fed Başkanı Beth Hammack, yüksek seyreden enflasyonu kontrol altına almak için faiz artırımı gerektiğini yineleyerek bu konuda görüş bildirdi.
Jeopolitik alanda üçüncü taraflardan ABD ile İran’ın anlaştığına dair yapılan açıklamalar ilgiyi çekti. Pakistan hükümet kaynakları, ABD ve İran’ın 17 Ağustos'ta sona erecek olan İslamabad Mutabakatı çerçevesinde 60 günlük bir ateşkesin uzatılması noktasında "anlaştığını" duyurdu.
Kaynaklar, tarafların arabuluculara süre uzatımına ilişkin onaylarını ilettiklerini, ateşkesin 17 Ağustos'tan sonra ne kadar süre geçerli olacağına dair müzakerelerin devam ettiğini belirtti. Bu süreç içerisinde tarafların kesin bir tutum sergilememesi, piyasalarda risk algısının azalmamasına neden oldu.
Hazine Bakanı Scott Bessent, katıldığı bir televizyon programında ABD’nin yakında İran’a karşı daha önce görülmemiş ekonomik yaptırımları açıklayacağını ifade etti.
Diğer yandan, teknoloji ve yapay zeka alanındaki girişimler, piyasalardaki olumsuz hava koşullarını dengelemeye yardımcı oldu. ABD merkezli teknoloji şirketi Nvidia, yapay zeka altyapısının geliştirilmesi için toplamda 500 milyar doları aşkın üçüncü taraf yatırımı sağlamak amacıyla altı finans kurumu ile stratejik ortaklıklar kurduğunu bildirdi.
ABD’nin "Hürmüz" ablukasının devam edip etmeyeceği, Federal Açık Piyasa Komitesinin Temmuz ayına ait toplantı tutanakları ve dünya genelinde açıklanacak sektörel Satınalma Yöneticileri Endeksi verileri, önümüzdeki hafta yatırımcıların dikkate alacağı unsurlar arasında yer alacak.
Analistler, Fed tutanaklarında Bankanın gelecekte alacağı adımlar hakkında ipuçları arayacaklarını belirtiyor.
Aylık bazda, ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi iki baz puan yükselerek yüzde 4,70'e, dolar endeksi ise yüzde 0,1 artarak 99,7 seviyesine ulaşmış durumda.
Fed’in muhtemel "şahin" adımlarına dair düşen öngörüler ve yüksek seyreden tahvil faizleri, dünya genelinde kamu maliyesinin sürdürülebilirliğini tehdit ederek ons altını destekledi. Altının ons fiyatı haftalık bazda yüzde 0,8 artış göstererek 4,376 dolara ulaşmayı başardı.
Ekim vadeli Brent petrolün varil fiyatı, arz endişelerinin sürmesiyle birlikte yüzde 6 artarak 88,5 dolara tırmandı.
New York borsasında dalgalı seyir
Amerika Birleşik Devletleri’ndeki hisse senedi piyasaları geçtiğimiz hafta karışık bir görünüm sergiledi. Haftalık bazda New York borsasında S&P 500 yüzde 0,36, Nasdaq endeksi yüzde 0,14 artarken, Dow Jones endeksi yüzde 0,56 geriledi.
Kurumsal cephede, yapay zeka ve veri merkezleri için yüksek performanslı sunucu sistemleri üretimi yapan Supermicro şirketi geçtiğimiz hafta dördüncü çeyrek finansal sonuçlarını açıkladı. Bilançoda siparişlerde artış, kar marjlarında iyileşme ve 2027 beklentisi dikkat çekti. Özellikle 2027’ye dair verilen güçlü mesaj, yapay zeka konusundaki iyimserlikleri yeniden canlandırdı. Supermicro Computer'ın hisseleri, haftalık bazda yüzde 28 yükseldi.
Yapay zeka alanındaki diğer şirketlerin hisse senetleri de artış kaydetti. Micron Technology hisseleri yüzde 10,7, Oracle hisseleri yüzde 2,4 ve Nvidia hisseleri yüzde 0,5 değer kazandı.
Gelecek hafta, pazartesi günü New York Fed sanayi endeksi, salı gününde sanayi üretimi, bekleyen konut satışları, inşaat izinleri, kapasite kullanım oranı, konut başlangıçları, çarşamba günü Fed toplantı tutanakları, perşembe günü Philadelphia Fed imalat endeksi ve haftalık işsizlik başvuruları, cuma günüyse S&P Global imalat sanayi ve hizmet sektörü PMI verileri takip edilecek.
Avrupa'da ECB Başkanı Lagarde'ın duyuruları bekleniyor
Avrupa borsaları, bu hafta Orta Doğu’daki olaylar, makroekonomik verilere dair sinyaller ve petrol fiyatlarındaki artışın etkisiyle Almanya hariç olumsuz bir seyir izledi.
Gelecek hafta, Avro Bölgesi’nde açıklanacak olan Haziran ayına ait nihai enflasyon verileri ile Avrupa Merkez Bankası (ECB) Başkanı Christine Lagarde'ın Dünya Ekonomik Forumu Uluslararası İş Konseyi toplantısında yapacağı konuşma dikkatle izlenecek.
Bu hafta açıklanan verilere göre, Euro Bölgesi ekonomisi yılın ikinci çeyreğinde bir önceki çeyreğe kıyasla beklentilere uygun olarak yüzde 0,4 büyüme gösterdi. Ayrıca, bölge ekonomisi geçen yılın aynı dönemine göre de yüzde 1 oranında büyüme kaydetti.
Euro Bölgesi’nde sanayi üretimi Haziran’da bir önceki aya göre sabit kalsa da, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 0,1 artış gösterdi.
Almanya’da yıllık enflasyon, enerji fiyatlarındaki artış nedeniyle Temmuz ayında yüzde 2,8'e çıkmış durumda. İngiltere ekonomisi ise bu yılın ikinci çeyreğinde bir önceki çeyreğe göre yüzde 0,4 oranında büyüme elde etti. İngiltere’de Haziran ayında sanayi üretimi yüzde 0,5 azalarak beklentilerin üzerinde bir düşüş yaşadı.
Öte yandan, Hollanda merkezli Triodos Bank’ın raporuna göre, Avrupa’da bu yaz artan aşırı sıcaklar ve uzun süreli kuraklığın Avrupa Birliği (AB) ekonomisine yaklaşık 180 milyar avro zarara neden olacağı ve bu yıl öngörülen ekonomik büyümeyi olumsuz etkileyeceği ifade edildi.
Rapor, sıcak havaların Fransa üzerindeki etkisini en fazla hissedileceğini ve yine tekrar eden sıcak hava dalgalarının ülkedeki GSYH’yi yaklaşık yüzde 1,4 oranında azaltarak ekonominin yıllık bazda yüzde 0,6 daralmasına yol açabilecek senaryosunu çizdi.
Bu gelişmeler ışığında, geçen hafta İngiltere'de FTSE 100 endeksi yüzde 1,44, Fransa'da CAC 40 endeksi yüzde 0,90 ve İtalya'da MIB 30 endeksi yüzde 0,25 düşerken, Almanya'da DAX endeksi yüzde 0,41 oranında yükseldi.
17 Ağustos ile başlayacak haftada, salı günü Almanya’da Zew beklenti endeksi, İngiltere’de ILO işsizlik oranı, çarşamba günü Euro Bölgesi’nde ECB Başkanı Lagarde'ın yapacağı konuşma, İngiltere’de enflasyon, perşembe günü Almanya'da ÜFE ve cuma günü Euro Bölgesi’nde tüketici güven endeksi ve genel imalat sanayi ile hizmet sektörü PMI verileri açıklanacak.
Kospi endeksi 7 haftalık kayıplara veda etti
Asya borsalarında bu hafta teknoloji sektörüne dair yeniden yükselen iyimserlik, risk iştahının artmasına destek oldu. Bu gelişmeler sonucunda, Güney Kore’nin Kospi endeksi 7 haftalık düşüş serisine son verdi.
Bölgedeki son olaylarda, Çin'de yayımlanan beklentilerin altında kalan enflasyon verileri, ülkede deflasyonist etkilerin tekrar gündeme gelebileceğine işaret etti. Temmuz ayında Çin’de yıllık enflasyon yüzde 0,5 ile tahminlerin gerisinde kaldı. Ülkedeki üretici fiyatlarının da aynı dönemde yüzde 3,5 ile beklenenden düşük bir artış gösterdiği kaydedildi.
Analistler, söz konusu verilerin Orta Doğu’daki jeopolitik tehditlerin petrol fiyatlarını yükseltmesiyle birlikte, teknik açıdan deflasyon patikasından çıkan Çin ekonomisinin yeniden bu yönde kaygılara neden olabileceğini belirtti.
Öte yandan, Japonya’da cari denge Haziran ayında beklenmedik bir şekilde 92,3 milyar yen (584,51 milyon dolar) açık verdi. Yaklaşık 1,5 yıl sonra Japonya’da cari denge negatif yönde gerçekleşmiş oldu.
Japonya’da, Temmuz ayında üretici enflasyonu aylık yüzde 0,1, yıllık bazda ise yüzde 7,2 ile beklentilerin altında kaldı. Yıllık ÜFE tahminlerin gerisinde kalmasına rağmen, önceki aya bakıldığında artış göstermiş durumda.
Japonya hükümetinin, yenin değer kaybının fiyatları yukarı taşımasından kaynaklanan endişeler nedeniyle gerçekleştirilen son döviz müdahalesinin etkisini artırmak amacıyla Japonya Merkez Bankası’nın faiz artırımı yapabilecek olabileceği öne sürülüyor.
Gelecek hafta, Çin’de faiz kararı ve Japonya’da enflasyon gibi yoğun veri takvimine odaklanılacak.
Tüm bu gelişmelerle birlikte, haftalık bazda Güney Kore'de Kospi endeksi yüzde 11,49, Japonya'da Nikkei 225 endeksi yüzde 4,74 değer kazanırken, Hong Kong'da Hang Seng endeksi yüzde 2,15, Çin'de Şanghay bileşik endeksi ise yüzde 0,33 geriledi.
Pazartesi günü Japonya'da büyüme, sanayi üretimi ve kapasite kullanım oranı ile birlikte, Çin’de perakende satışlar ve sanayi üretimi verileri takip edilecek. Perşembe günüse Japonya’daki dış ticaret dengesi, Çin’deki faiz kararı ve Cuma günü Japonya’da enflasyon verileri gözlemlenecek.
TCMB enflasyon projeksiyonunu yukarı yönde güncelledi
Yurt içinde geçtiğimiz hafta, alış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi haftalık bazda yüzde 2,85 artışla 14.172,26 puanla tamamlandı.
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Başkanı Fatih Karahan, yılın üçüncü Enflasyon Raporu duyuru toplantısında 2026 yılı sonu enflasyon tahminini yüzde 28 olarak yukarı revize ettiklerini açıkladı.
Karahan, "Enflasyonun 2027 yıl sonunda yüzde 15'e, 2028 yıl sonunda ise yüzde 9'a gerilemesinin ardından orta vadede hedefimiz olan yüzde 5 seviyesinde dengeleneceğini öngörüyoruz" dedi.
2026 yılı sonu tahminindeki 2 puanlık güncellemeye, motorin, doğal gaz ve enerji dışı emtia fiyatlarının etkisinin bulunduğunu belirten Karahan, eşel mobil uygulaması için yapılan düzenlemelerin etkilerinin de hesaplandığını ifade etti.
Dolar/TL, haftayı önceki haftanın kapanışından yüzde 0,4 daha yüksek olan 47,8820 seviyesinden tamamladı.
Gelecek hafta yurt içinde pazartesi günü bütçe dengesi, salı günü konut fiyat endeksi ve cuma günü tüketici güven endeksi, reel kesim güven endeksi ve imalat sanayi kapasite kullanım oranı verileri takip edilecek.
