Türk sineması ve tiyatrosunun önemli isimlerinden biri olan Can Kolukısa, 92 yaşında hayata gözlerini yumdu. Üsküdar'daki Musahipzade Celal Sahnesi'nde İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) Şehir Tiyatroları tarafından düzenlenen anma töreninde, sanatçının yaşamı hakkında hazırlanmış bir film gösterimi gerçekleştirildi.
Törende konuşma yapan İBB Şehir Tiyatroları Müdürü Oytun Askeroğlu, sanat camiasına başsağlığı dileklerini ileterek, "Türk sinemasının ve Türk tiyatrosunun başı sağ olsun, ustamız huzur içinde yatsın." şeklinde bir ifade kullandı.
Belgesel yönetmeni Nurgül Bayram, Kolukısa'nın 1954'te ilk sahne deneyimini yaşadığı Gençlik Tiyatrosu'nun, sanatçının kariyerinde hayati öneme sahip olduğunu vurguladı.
Bayram, Türk tiyatrosunun pek çok ustasının bu sahnede ilk adımlarını attığını belirterek şunları ekledi:
"Can ağabey, 'Gel kızım bunu belgesel haline getirelim.' dedi. O, naif bir kalbe sahip, geniş bir hayal dünyası olan ve her şeyin mümkün olduğuna inanan bir insandı. Ortada belge olmamasına rağmen, onunla birlikte bu projeye başladık. 65 yıl boyunca göremediği arkadaşlarıyla buluşmasını sağladık ve onun rehberliğinde bir belgesel çektik. O, kendi çıkarları için değil, Türk tiyatrosuna, sanatına ve gelecek nesillere kalıcı bir miras bırakmayı amaçlayan çok özel bir insandı."
"Bizler için ilham kaynağıydı"
Sinema Oyuncuları Meslek Birliği (BİROY) Başkanı Renan Bilek, usta oyuncu ile oğlu Emrah Kolukısa aracılığıyla 45 yıl önce tanıştığını ifade ederek, "Sadece sinema ve tiyatroda değil, insani değerler açısından da bize ilham veren bir yaşam sürdü. 2021 yılında BİROY başkanlığını kendisinden devraldım." dedi.
Tiyatrocu Mehmet Esatoğlu, Kolukısa'nın alçakgönüllü kişiliğine dikkat çekerek, "Muhsin Ertuğrul, 1974'te Deneme Sahnesi'nde oyunculuk yaptığımızda, 'Size tavsiyem çok tevazu göstermeyin, insanlar bunu gerçek zanneder.' derdi. Can Kolukısa ise tam anlamıyla tevazunun simgesiydi. 1960'larda tiyatromuzu daha ileri bir noktaya taşıyan birçok değerli insan vardı ve Can ağabey bu isimlerden biriydi." şeklinde konuştu.
Yapımcı Baran Seyhan ise Kolukısa'nın zengin kültürel birikimi ile çevresindekilere daima destek olduğunu aktararak, "Can ağabeyi anlatırken tevazu ve zarafet kelimelerini unutmamız mümkün değil. O, bu kavramları insanların kalbinde derin bir şekilde hissettiren biriydi." değerlendirmesinde bulundu.
Tiyatrocu Uğurtan Atakan, Kolukısa'nın eğitim aldığı dönemlerle birlikte uzman sanatçı kimliğini oluşturduğunu ifade ederek, "O, bilgi ve deneyimle doluydu. Ustalarımız ona ‘Yürüyen bilgelik’ adını takmışlardı. Büyük bir birikime sahip olmasının yanı sıra, son derece alçakgönüllüydü." dedi.
"Gerçek bir aydındı"
Törende ailesi adına konuşan kızı Yasmin Chama, babasının onlara her zaman yol gösterici olduğunu vurgulayarak, "Kimseyi kırmaz, darılmazdı. Gerçek bir aydındı. Büyürken onun kibarlığı ve hayata bakışı ruhumuza birçok şey kattı. 'O olsa ne yapardı, ne derdi?' soruları her zaman rehberimiz olacak. Ne çok hayatın içine dokunmuş, ne çok gencin elinden tutmuş meğer." dedi.
Oğlu Deniz Chama, babasını tarif etmenin zor olduğunu belirterek, "Vakur, ağırbaşlı, hümanist ve aydın bir şahsiyetin tam karşılığıydı. Onu hatırlarken, birçok kişi onun sırtında gezgin çantasıyla yürüyüş yaptığını, karşılaştığı herkesle sohbet ettiğini hatırlayacaktır." şeklinde ifade etti.
Emrah Kolukısa ise babasıyla meslektaş olmaktan duyduğu gururu dile getirerek, onunla sahnede ve sinemada çalışma fırsatı bulduğu için kendini oldukça şanslı hissettiğini vurguladı.
Babasının Paris'te yaşadığı dönemde gazetecilik yaptığını hatırlatan Kolukısa, "Öğrencilerin ve işçilerin sokaklara döküldüğü 1968 olaylarını Akşam gazetesi adına takip etti ve bu süreci 'Fransa'da Mayıs Patlaması' başlığıyla bir kitap haline getirdi. Bugün babama veda ediyoruz; onu çok özleyeceğim. Bizi yalnız bırakmadığınız için teşekkür ederim." ifadelerini kullandı.
Törenden sonra, Can Kolukısa'nın cenazesi Göztepe'deki Tütüncü Mehmet Efendi Camisi'nde ikindi vakti kılınan cenaze namazının ardından Nakkaştepe Mezarlığı'na defnedildi.
Can Kolukısa Kimdir?
Can Kolukısa, 1934 yılında Eskişehir'de dünyaya geldi. Işık Lisesi sonrası İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi'nde eğitim alan Kolukısa, oyunculuk eğitimine Fransa'nın Sorbonne Üniversitesi Tiyatro Enstitüsü'nde devam etti.
Tiyatro kariyerinde Cep Tiyatrosu, Oda Tiyatrosu, Dormen Tiyatrosu, Sahne Z ve Halk Oyuncuları gibi topluluklarda yer alan sanatçı, 1991-1992 yıllarında Gaziantep Şehir Tiyatrosu'nda sanat yönetmenliği yaptı.
Kolukısa, sinemada "Kapıcılar Kralı", "Postacı", "Züğürt Ağa", "Selamsız Bandosu", "Arabesk", "Asılacak Kadın", "Mavi Sürgün" ve "Aşk Filmlerinin Unutulmaz Yönetmeni" gibi yapımlarda yer aldı.
Televizyon izleyicileri tarafından da tanınan sanatçı, "Muhteşem Yüzyıl", "Asmalı Konak", "Hanımın Çiftliği", "Gibi", "Balkan Ninnisi", "İnci Taneleri" ve son olarak "Mehmed: Fetihler Sultanı" dizilerinde performans sergiledi.
