Elazığ Haber Ajansı

ABD Tarım Dışı İstihdam Verisi: Küresel Piyasalarda Kritik Gözlemevi!

Jeopolitik dinamikler, ABD'deki ekonomik veriler ve ekonomi yönetiminden gelen açıklamalar, piyasaların seyrini etkileyen önemli unsurlar arasında yer alıyor.

Federal Reserve (Fed) Yönetim Kurulu Üyesi Christopher Waller'ın, ekonomik verilerin enflasyon baskılarının azaldığını onaylaması durumunda, bu ayki para politikası toplantısında faiz oranlarının sabit bırakılmasına destek verebileceğini belirtmesi, Fed'in faiz artırımı yapabileceğine dair beklentilerin zayıflamasına yol açtı.

Bu açıklamanın hemen ardından Eylül ayında Fed’in faiz artıracağına dair öngörüler, yüzde 70 seviyelerinden yüzde 50 seviyelerine geriledi. ABD'nin 10 yıllık tahvil faizleri, yatay seyirle yüzde 4,78'de kalırken, önceki gün 4 bin 500 doları aşan altının ons fiyatı ise bugün 4 bin 474 dolardan işlem görmekte.

Fed’in sıkı para politikasına yönelik kaygıların azalması ve tahvil faizlerinin gevşemesi, global piyasalardaki risk iştahını artırdı. Bu durum, bugün mayıs ayından bu yana ilk kez 82 bin doları aşan Bitcoin'in, 81 bin dolarda dengelenmesine yol açtı.

Diğer taraftan, ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, Beyaz Saray'da gerçekleştirdiği basın toplantısında, "Fed'in faiz oranlarını düşürmesi gerektiğini" ifade etti. İran meselesine de değinen Vance, askeri, ekonomik ve diplomatik "tüm seçeneklerin" masada olduğunu vurgularken, Tahran ile "süresiz bir savaş" niyetinde olmadıklarını ekledi.

Ticaret konusuna dair Kanada Başbakanı Mark Carney, ABD ile olası bir ticaret anlaşması için masaya oturmaya hazır olduklarını belirtti. Carney, her iki ülkenin de yararına olabilecek bir anlaşmanın mümkün olduğunu vurguladı fakat böyle bir anlaşmanın "istikrar ve güvenilirlik" gerektirdiğini ifade etti.

ABD Başkanı Donald Trump ise Kanada ile yaşanan gerilimler hakkında Carney'e yönelik suçlamalarda bulunarak, Kanada ekonomisinin çökme riski taşıdığına dikkat çekti.

Orta Doğu kökenli devam eden jeopolitik riskler doğrultusunda, kasım vadeli Brent petrol fiyatı yüzde 0,2 artışla 95,7 dolara ulaştı; dolar endeksi ise yüzde 0,1 artış göstererek 99 seviyelerinde işlem görüyor.

Uzmanlar, bugün açıklanacak tarım dışı istihdam verisinin piyasaların yönü üzerinde önemli bir etkiye sahip olabileceğini ve yatırımcılara Fed’in gelecekteki politikalarına dair ipuçları sunabileceğini belirtiyor.

New York Borsası İyimser Seyir İzledi

New York borsası, Fed’in bu ay faiz artırımında bulunabileceğine ilişkin beklentilerin zayıflamasıyla olumlu bir seyir izledi. Makroekonomik veriler çerçevesinde, ABD'de ilk kez işsizlik maaşı başvurusu yapanların sayısı, 29 Ağustos'ta sona eren haftada 206 bine çıkarak piyasa beklentisinin biraz üzerinde gerçekleşti.

Ülkenin dış ticaret açığı, Temmuz ayında yüzde 24,4 artarak 88,6 milyar dolara yükselerek son 16 ayın en yüksek seviyesine ulaştı. Analistler, dış ticaret açığındaki bu artışın yapay zeka yatırımlarından kaynaklandığını ifade etti.

ABD'de tarım dışı iş gücü verimliliği, bu yılın ikinci çeyreğinde yüzde 1,4 oranında artarak tahminlerle uyumlu bir grafik izledi. Fed’in takip ettiği enflasyon göstergelerinden biri olan birim emek maliyeti de ikinci çeyrekte bir önceki döneme göre yüzde 1,2 artış gösterdi.

ABD'de Tedarik Yönetim Enstitüsü (ISM) hizmet sektörü Satın Alma Yöneticileri Endeksi (PMI), Ağustos ayında 55,4’e çıkarak beklentilerin üstüne çıktı ve sektördeki büyümenin hızlandığını gösterdi.

Nvidia'nın yapay zeka geliştirme platformu Hugging Face'i 12,93 milyar dolara satın almak için anlaşma sağladığını açıklamasının ardından şirketin hisseleri yüzde 1,8 oranında yükseldi.

ABD'de endeks vadeli kontratlar güne pozitif bir başlangıç yaptı.

Avrupa Borsaları Olumlu Trendde

Avrupa borsaları, bu gelişmelerin etkisiyle olumlu bir seyre yöneldi.

Dün açıklanan verilere göre, Avro Bölgesi'nde Temmuz ayına ait Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE) aylık yüzde 1,6, yıllık yüzde 5,8 artarak beklentileri geride bıraktı ve Haziran ayına göre hızlandı.

Analistler, Hürmüz Boğazı kaynaklı tedarik sıkıntılarından dolayı artan enerji maliyetlerinin Avrupa'daki üretici fiyatlarına yansımalarının gözlemlendiğini vurguladılar.

Almanya Başbakanı Friedrich Merz'in gelecek hafta gerçekleştirilecek Avrupa Merkez Bankası (ECB) faiz karar toplantısı öncesinde banka yetkilileriyle bir araya geleceği bildirilmekte.

Diğer yandan, İngiltere Merkez Bankası Başekonomisti Huw Pill, ABD/İsrail-İran çatışması nedeniyle yükselen enflasyon karşısında BoE'nin politika faizini hızlı bir şekilde artırmasının, ileride daha agresif faiz artırımlarına gerek bırakmayabileceğini belirtti.

Tüm bu gelişmeler doğrultusunda İngiltere'deki FTSE 100 endeksi yüzde 0,7, Almanya'daki DAX 40 endeksi yüzde 0,63, Fransa'daki CAC 40 endeksi yüzde 0,07 ve İtalya'daki FTSE MIB 30 endeksi yüzde 0,88 oranında yükseldi.

Avrupa'da endeks vadeli kontratlar, güne olumlu bir başlangıç yaptı.

Asya Borsaları Yükselişte

Asya borsaları, teknoloji hisselerindeki artışın etkisiyle olumlu bir seyir izliyor. Fed’den beklenen faiz artırım beklentilerinin azalması, teknoloji hisselerini olumlu yönde etkilemekte.

Japonya borsasında işlem gören Softbank Group'un hisseleri yüzde 9,5, Güney Kore borsasında yer alan SK Hynix'in hisseleri yüzde 4,1, Samsung Electronics'in hisseleri yüzde 2,5, Hong Kong borsasında işlem gören Baidu'nun hisseleri ise yüzde 4 oranında değer kazandı.

Japonya Merkez Bankası'nın (BoJ) faiz artırımı yapma olasılığının artmasıyla, dolardaki Japon yeni karşısındaki değeri 155,3’e gerileyerek bir ayın en düşük seviyesine inmişken, daha sonra 156 seviyesinin üzerinde denge buldu.

Öte yandan, Pekin yönetimi, ABD'nin "İran ile bağlantılı oldukları gerekçesiyle" Çin vatandaşları ve şirketlerine yönelik uyguladığı yaptırımları kaldırması çağrısında bulundu.

Tüm bunlar ışığında, kapanışa yakın Güney Kore Kospi endeksi yüzde 1,9, Japonya Nikkei 225 endeksi yüzde 1,2, Hong Kong Hang Seng endeksi yüzde 2,1 ve Çin Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,4 oranında artış gösterdi.

Borsa Günü Düşüşle Tamamladı

Dün satış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul, BIST 100 endeksi günü yüzde 0,84'lük bir kayıpla 13.932,46 puandan kapattı.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine dayanarak, Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE), Ağustos ayında aylık bazda yüzde 1,84, Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi (Yİ-ÜFE) de yüzde 2,57 artış kaydetti. Yıllık enflasyon ise, tüketici fiyatlarında yüzde 31,51, yurt içi üretici fiyatlarında yüzde 27,95 düzeyinde belirlendi.

Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası (VİOP) bünyesinde, BIST 30 endeksine dayalı Ekim vadeli kontrat dün akşam seansında yüzde 0,04 oranında yükseldi.

Dolar/TL, dün günü yüzde 0,1 artışla 48,3210'dan kapatırken, bugün bankalararası piyasanın açılışı itibarıyla önceki kapanışın yüzde 0,2 üzerinde 48,4200’den işlem görmekte.

Uzmanlar, bugün yurt içinde reel efektif döviz kuru ve yurt dışında ise ABD istihdam verileri başta olmak üzere yoğun bir veri gündeminin izleneceğini belirtiyor. Ayrıca, BIST 100 endeksinin 13.800 ve 13.700 puanın destek, 14.000 ve 14.100 puanın ise direnç seviyeleri olduğunu ifade ediyorlar.